NASZ EKSPERT
Na pytania odpowiada lek.wet.
Ewa Adamska z lecznicy
weterynaryjnej w Warszawie

Już od kilku lat, w związku z ocieplaniem się naszego klimatu, można zauważyć zwiększoną inwazję kleszczy. W Polsce występuje około 20 gatunków, najczęściej kleszcz łąkowy i kleszcz pospolity.

Jakie choroby są przenoszone przez kleszcze? Jakie są ich objawy? Dlaczego mogą być groźne?
Kleszcze są wektorami chorób, które mogą być groźne dla zwierząt i człowieka. Wśród psów najczęściej występuje babeszjoza – piroplazmoza, a także erlichioza, borelioza, anaplazmoza i odkleszczowe zapalenie mózgu. Dla ludzi groźna jest borelioza i odkleszczowe zapalenie opon mózgowych. W przypadku babeszjozy pasożyt namnaża się w krwinkach czerwonych (które atakuje), prowadząc do ich rozpadu. Okres inkubacji wynosi zazwyczaj od tygodnia do trzech. Objawy, które może zauważyć właściciel, to: osowiałość zwierzęcia (zwykle związana z wysoką temperaturą), spadek formy i apetytu, wymioty, zażółcone błony śluzowe i ciemny kolor moczu. W przebiegu choroby może wystąpić niewydolność nerek, uszkodzenie wątroby oraz silna anemia. Nieleczona babeszjoza często prowadzi do śmierci. Erlichioza jest kolejną groźną chorobą, kiedyś egzotyczną. Obecnie notuje się coraz więcej jej przypadków w Polsce. Wywoływana przez riketsje, z rodzaju erlichia, może zasiedlać płytki krwi lub krwinki białe. Okres inkubacji trwa zazwyczaj od 8 do 20 dni. Objawy zazwyczaj są nieswoiste: gorączka, apatia, brak apetytu, duszność, wybroczyny na błonach śluzowych, wymioty czy biegunka. Nieleczona może powodować zaburzenia w funkcjonowaniu płytek krwi, nerek i wątroby oraz układu nerwowego. Następną chorobą jest borelioza. Jej sprawcą są krętki z grupy borrelia burgdorferi. Kleszcz musi pozostać przyczepiony do skóry, przez co najmniej 24 godziny, by doszło do transmisji na żywiciela – psa. U większości zakażonych psów nie pojawiają się żadne objawy. Najbardziej charakterystyczny objaw boreliozy u ludzi – rumień wędrujący – nie występuje u psów, ze względu na pigmentację i okrywę włosową. Pojawia się natomiast kulawizna, jako symptom zapalenia stawów i apatia związana z wysoką gorączką. Gdy właściciel zaobserwuje którykolwiek z nich, a w pamięci ma kontakt czworonoga z kleszczem, powinien jak najszybciej zgłosić się do lekarza weterynarii w celu zbadania psa i zrobienia dodatkowych badań. Nieleczenie każdej z wyżej wymienionych chorób może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych, a także do śmierci zwierzęcia.

Jak stosuje się krople typu spot-on? Jak przygotować czworonoga do aplikacji takich kropli?
Preparaty typu spot-on stosuje się zawsze z uwzględnieniem wagi psa. Mają formę płynu, który zakrapla się zwykle w okolicę skóry na karku, gdzie zwierzę nie ma możliwości jego zlizania. W celu prawidłowej aplikacji sierść należy rozchylić tak, by substancja dostała się bezpośrednio na skórę. Dla zapewnienia skuteczności działania kropli, minimum 48 godzin przed ich podaniem oraz 48 godzin po aplikacji, pies nie powinien być kąpany.

Jak dostosować preparat przeciw kleszczom do potrzeb czworonoga? Dlaczego lepiej skonsultować się z lekarzem weterynarii?
Często właściciele zwierząt stosują krople kupione w sklepach zoologicznych lub internetowych, a następnie są zdziwieni, że pomimo aplikowania zgodnie z instrukcją, na ich czworonogu są kleszcze. Ze względu na różny skład preparatów, jedne wykazują swoją skuteczność w momencie, gdy kleszcz będzie wbijał się w skórę psa, inne mają działanie dodatkowo odstraszające i przy ich stosowaniu pasożyt w ogóle nie powinien być znajdowany na psie. Konsultacja z lekarzem weterynarii umożliwia wybranie najlepszego środka wśród dostępnych na rynku. W zależności od rejonów, gdzie właściciele spacerują ze swoimi psami, można dobrać preparat, który dodatkowo będzie miał właściwości repelencyjne, czyli odstraszające, bądź też działał na komary i meszki. Należy pamiętać, że zwykle inne preparaty typu spot-on są przeznaczone dla psów, a inne dla kotów. Jeżeli w domu jest kot, który pozostaje w bliskich kontaktach z psem i oba zwierzaki śpią razem, a także dochodzi do wylizywania sierści przez kota, należy dobrać środek taki, by nie był on toksyczny dla kota. Lekarz może też zalecić stosowanie preparatu częściej, niż co miesiąc – jeżeli pies dość często pływa. Jeżeli samo stosowanie spot-onów nie wystarcza, pomocne jest zastosowanie obroży przeciwko kleszczom, której okres działania jest dłuższy (6-8 miesięcy). Warto podkreślić, że żaden preparat nie daje 100% gwarancji i po każdym spacerze pies powinien być przeglądany.