NASZ EKSPERT
Na pytania odpowiada Lidia Kowalewska, hodowczyni psów rasy border collie. Hodowla Sweet Nest. www.sweetnest.republika.pl

Border collie to pies pasterski, wywodzi się od psów pracujących, zamieszkujących pogranicze Anglii i Szkocji. Od zawsze pracuje z człowiekiem, pomaga mu w jego pracy gospodarskiej przy pasieniu i zaganianiu żywego inwentarza. Świetnym pomysłem na intelektualny rozwój psa, może być także nauka psich sztuczek.

Jaka jest historia rasy Border collie?
Współczesny border collie to pies pasterski, wywodzący się od psów pracujących, zamieszkujących pogranicze Anglii i Szkocji. Jest psem pracującym z człowiekiem, pomagającym w jego pracy gospodarskiej przy pasieniu i zaganianiu żywego inwentarza. Prawdopodobnie psy owczarskie wywodzą się z półwyspu Iberyjskiego. W źródłach, pochodzących z początków naszej ery, możemy odnaleźć tematy związane z wypasem zwierząt i niezastąpionej roli psa jako pomocnika przy ciężkiej pracy. Po upadku Imperium Rzymskiego, Wikingowie którzy najechali na Wyspy, przywieźli ze sobą psy w typie szpica, których to oni używali do wypasania. Krzyżując je z psami Rzymian, uzyskali rasę nieco mniejszą, ale zarazem sprawniejszą i zwinniejszą. Czworonogi te, stały się pierwowzorem dawnych psów pasterskich zwanych owczarkami. Inna historia mówi, że psy w typie collie przybyły na terytorium Irlandii z Europy z plemionami Celtów. Wszystkie współczesne psy w typie Working Sheepdog/Border Collie prowadzą do jednego psa – Old Hemp, który urodził się w 1893 roku w Anglii, jego właścicielem był Adam Telfer. Pies zasłynął przede wszystkim z tego, że na Sheepdog Trials w wieku jednego roku ustanowił rekordy, które nie zostały pobite przez cale jego życie. Styl jego pracy różnił się od pracy ówczesnego, typowego owczarka, był przede wszystkim cichy i łagodniejszy. Old Hemp miał ok. 21 cali (52,5 cm) wzrostu i ważył 45 funtów (20 kg) był psem o czarno-białym z długim, prostym włosem i na wpół wzniesionymi uszami. To właśnie jego proporcje i wygląd, stały się wzorcem dla współczesnych standardów w wystawowym świecie border collie. Jego potomkowie przyczynili się do rozprzestrzeniania się rasy na innych kontynentach. Wielu z nich trafiło do Nowej Zelandii, gdzie wraz z innymi zwycięzcami Sheepdog Trials, dały początek rozwojowi rasy w świecie.

Jak socjalizuje Pani szczenięta w hodowli?
Socjalizacja szczeniąt jest w hodowli niezwykle ważnym aspektem. To, jak szczenię od pierwszych chwil jest odchowywane, w dużej mierze zależy jakim będzie dorosłym psem. W mojej hodowli szczenięta mieszkają z nami w domu, od pierwszych chwil są dotykane, głaskane, brane na ręce. Maluchy kiedy już widzą i słyszą, zaczynają być ciekawe świata. Próbują wychodzić z kojca, nasłuchują, zaczynają się między sobą bawić, podgryzać, wydawać pierwsze psie odgłosy. Dlatego od trzeciego tygodnia życia, mają dostarczane przeróżne bodźce dźwiękowe, zapewniony kontakt z domownikami i osobami zaprzyjaźnionymi, sprzętami domowymi, tak aby przyzwyczajać się do życia domowego. Kiedy pogoda dopisuje, przebywają w ogrodzie gdzie mogą się bawić i biegać. Po ukończeniu 6 tygodnia są zabierane na spacery socjalizacyjne, najczęściej zabieramy maluchy do miasta gdzie mogą poznać jego odgłosy, ruch uliczny, samochody. Nieocenioną pomocą w socjalizacji, są często starsze osobniki przebywające w hodowli. To one w pewnym sensie uczą malucha komunikacji – „psiego języka”, pokazują zachowania, które szczeniak musi poznać aby odnaleźć się w psim stadzie. Uważam, że należy zapoznawać maluchy z jak największą ilością zjawisk które mogą spotkać na swojej psiej drodze. Oczywiście opuszczając hodowlę proces socjalizacji nie jest zakończony, dlatego przyszli właściciele otrzymują ode mnie poradnik w którym umieszczam najistotniejsze informacje, pomocne dla właściciela, a także staram się zawsze służyć pomocą.

Psy te mają wyjątkowe możliwości intelektualne. Jak właściciel może je wykorzystać?
Border collie to psy wybitnie inteligentne. Błyskawicznie się uczą, są bardzo podatne na szkolenie, praca z człowiekiem jest dla nich przyjemnością samą w sobie. Z pełnym zaangażowaniem wykonują wszelkie polecenia, chcąc zadowolić swojego przewodnika. Jako, że w chwili obecnej nie wszyscy właściciele psów tej rasy mają możliwość wykorzystywania jej predyspozycji w pierwotnym przeznaczeniu (pasienie), można wykorzystywać niezwykłe walory rasy poprzez różnoraką aktywność. Mogą to być wszelkie dyscypliny kynologiczne. Border collie świetnie sprawdzi się w agility – biegając po torze wraz z przewodnikiem i pokonując przeszkody, w obedience, gdzie przez zabawę i kontakt z przewodnikiem uczymy posłuszeństwa, dog diving polegający na skokach psa do wody, czy flyball – dyscyplina wykorzystująca zwinność i szybkość naszych pupili. Świetnie też przedstawiciele tej rasy sprawdzą się w frisbee, dyscyplinie niezwykle popularnej w Polsce, polegającej na łapaniu dysków wyrzucanych przez przewodnika. Fantastycznym pomysłem na intelektualny rozwój psa, może być nauka psich sztuczek. Pamiętajmy jednak, że pies powinien czerpać z takich zajęć przyjemność, ma to być przede wszystkim nauka przez zabawę, a ilość ruchu musi być dozowana
w zależności od indywidualnej kondycji psa.